Tiêu chí hàng đầu cho phẫu thuật chuyển giới: Khi khát khao được sống là chính mình bùng cháy
Tại Việt Nam, năng lực chuyên môn và kỹ thuật y khoa để thực hiện phẫu thuật chuyển giới hoàn toàn không phải là rào cản. ThS.BS. Mai Bá Tiến Dũng – Trưởng khoa Nam học (Bệnh viện Bình Dân) khẳng định rằng các bác sĩ chuyên khoa có đủ khả năng tiếp nhận và thực hiện chuyển giới cho người có nhu cầu. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay nằm ở hành lang pháp lý.
ThS.BS. Mai Bá Tiến Dũng chia sẻ về những khía cạnh pháp lý và y khoa của việc chuyển giới
Hành lang pháp lý: Thách thức kép cho y bác sĩ và người chuyển giới
Về phía y khoa, phẫu thuật chuyển đổi giới tính là một quy trình can thiệp phức tạp gồm nhiều giai đoạn: thay đổi hành vi, điều trị nội tiết tố thay thế, can thiệp ngoại khoa từng phần (như cắt tuyến vú hoặc đặt túi ngực), và cuối cùng là tạo hình hoàn chỉnh cơ quan sinh dục mới. Do tính chất không thể đảo ngược, việc xác định rõ cơ sở y tế và bác sĩ nào được phép thực hiện là vô cùng quan trọng nhưng vẫn chưa có quy định cụ thể.
Về phía người có nguyện vọng chuyển giới, họ cần được đánh giá tâm lý kỹ càng và điều trị nội tiết tố thay thế trong một khoảng thời gian nghiêm ngặt trước khi can thiệp dao kéo. Tại châu Âu, quy trình này yêu cầu tối thiểu 2 năm điều trị nội tiết tố và đánh giá liên tục trước khi tiến hành phẫu thuật tạo hình.
5 tiêu chí quốc tế quyết định một ca phẫu thuật chuyển giới
Để đảm bảo an toàn y tế và tâm lý, quy trình chuyển đổi giới tính trên thế giới phải tuân thủ nghiêm ngặt 5 tiêu chuẩn vàng sau:
- Tiêu chí 1: Có hội chứng “Muộn phiền giới tính” (Gender Dysphoria) kéo dài liên tục.
- Tiêu chí 2: Người thực hiện ở độ tuổi có đầy đủ năng lực hành vi dân sự và được tư vấn toàn diện về mọi rủi ro.
- Tiêu chí 3: Các vấn đề sức khỏe thực thể hoặc tâm lý đi kèm phải được kiểm soát hoàn toàn ổn định.
- Tiêu chí 4: Đã trải qua quá trình điều trị nội tiết tố thay thế liên tục trong ít nhất 12 tháng.
- Tiêu chí 5: Đã sống trải nghiệm thực tế trong cộng đồng tối thiểu 12 tháng dưới hình hài, vai trò của giới tính mong muốn.
Những rào cản vô hình sau cuộc đại phẫu
Hành trình tìm lại chính mình không dừng lại sau khi rời phòng mổ. Người chuyển giới phải đối mặt với hàng loạt vấn đề pháp lý phức tạp liên quan đến thay đổi thông tin nhân thân, hộ tịch, quyền thừa kế, luật hôn nhân gia đình và nghĩa vụ quân sự. Bên cạnh đó, việc duy trì nội tiết tố liều cao lâu dài có thể gây ra những biến đổi tâm sinh lý sâu sắc, đòi hỏi sự theo dõi y tế liên tục để phòng tránh trầm cảm hoặc rối loạn tâm thần hành vi.
Đại diện cộng đồng LGBT chia sẻ về những góc khuất đầy nghị lực trong hành trình chuyển giới
Bài học hòa nhập và nguy cơ y tế từ các nước đi trước
Thái Lan – quốc gia nổi tiếng về “công nghệ chuyển giới” – thực tế vẫn coi đây là một loại hình dịch vụ y tế thương mại và xã hội của họ vẫn còn những rào cản định kiến vô hình. Ngoài ra, cộng đồng người chuyển giới đối mặt với nguy cơ lây nhiễm các bệnh qua đường tình dục (STDs) cực kỳ cao, đặc biệt là HIV/AIDS. Sự thay đổi nội tiết và việc quan hệ qua các con đường phi truyền thống làm suy giảm hàng rào bảo vệ tự nhiên, đòi hỏi các chương trình chăm sóc sức khỏe chuyên biệt.
Hành trình của Nguyễn Khánh Toàn (Jessica) là minh chứng rõ nét nhất cho những nỗi đau và khát vọng của cộng đồng LGBT. Từ khi còn là một đứa trẻ thích mặc váy yếm cho đến những năm tháng gồng mình giả vờ nam tính để tránh bạo lực gia đình và học đường, Jessica đã phải trải qua những xung đột tâm lý dữ dội trước khi quyết định phẫu thuật để được sống đúng với tâm hồn mình. Cuộc sống của cô là câu chuyện truyền cảm hứng lớn cho dự án nghệ thuật “Jessi – Cà”.
