Mỗi ngày, có hơn 36 triệu người trên toàn thế giới sử dụng các loại thuốc giảm đau, bao gồm cả thuốc kê đơn lẫn không kê đơn, để nhanh chóng xoa dịu các cơn đau nhức.
Tuy nhiên, một nghiên cứu từ Hiệp hội Các bệnh Tiêu hóa Hoa Kỳ đã chỉ ra thực trạng đáng báo động: phần lớn người dùng không chỉ sử dụng sai cách mà còn thờ ơ trước những cảnh báo về tác dụng phụ. Sự thiếu cẩn trọng này đã dẫn đến khoảng 103.000 ca nhập viện và hơn 16.500 ca tử vong mỗi năm. Nếu bạn đang phải sử dụng thuốc giảm đau trong thời gian dài, hãy đặc biệt lưu ý những nguy cơ sức khỏe nghiêm trọng dưới đây.
Aspirin rất phổ biến nhưng cũng có tác dụng phụ nguy hiểm nếu lạm dụng
1. Nguy cơ gây nghiện thuốc giảm đau nặng
Trong các trường hợp đau mãn tính hoặc kéo dài, nhiều bác sĩ phải kê toa các loại thuốc giảm đau liều mạnh thuộc nhóm opioids như hydrocodone. Đáng lo ngại là những hoạt chất này rất dễ gây nghiện nếu sử dụng liên tục trong thời gian dài. Theo thống kê từ Cơ quan Quản lý Lạm dụng Chất gây nghiện và Sức khỏe Tâm thần Mỹ, hiện có khoảng 6 triệu người Mỹ đang phải đối mặt với tình trạng lệ thuộc vào các loại thuốc giảm đau này.
2. Gây viêm loét và xuất huyết đường tiêu hóa
Việc tự ý uống aspirin liều cao hoặc lạm dụng các thuốc kháng viêm không steroid (NSAIDs) như ibuprofen có thể phá hủy lớp màng nhầy bảo vệ niêm mạc dạ dày và hệ tiêu hóa trên. Hậu quả là gây ra tình trạng viêm loét, xuất huyết tiêu hóa với các triệu chứng như nôn mửa, sụt cân nghiêm trọng, thậm chí buộc phải can thiệp bằng phẫu thuật cấp cứu. Nghiên cứu chỉ ra rằng, chỉ cần sử dụng ibuprofen liều cao liên tục trong 3 ngày đã có thể gây đau dạ dày và xuất huyết tiêu hóa.
3. Làm tăng huyết áp
Một nghiên cứu từ Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ cảnh báo rằng phụ nữ thường xuyên sử dụng các loại thuốc giảm đau không chứa aspirin có nguy cơ bị cao huyết áp tăng gấp 2 lần so với người bình thường. Ngược lại, chưa có bằng chứng rõ ràng cho thấy aspirin gây ra tình trạng tăng huyết áp ở nữ giới.
4. Tăng nguy cơ gãy xương ở người lớn tuổi
Theo báo cáo trên chuyên san Y khoa General Internal Medicine, nhóm thuốc giảm đau gây nghiện thuộc dòng opioids có khả năng làm tăng tần suất gãy xương ở người trên 60 tuổi. Nguy cơ này đặc biệt tăng cao khi người bệnh sử dụng liều lượng lớn hơn 50mg mỗi ngày.
5. Gây suy giảm và tổn thương chức năng thận
Hai hoạt chất phổ biến là paracetamol và ibuprofen có thể trực tiếp hủy hoại tế bào thận nếu bị lạm dụng lâu dài. Đối với những bệnh nhân có tiền sử bệnh lý về thận, việc tự ý dùng thuốc cực kỳ nguy hiểm. Do đó, người bệnh bắt buộc phải tuân thủ nghiêm ngặt theo đúng chỉ định từ bác sĩ điều trị.
6. Tàn phá tế bào gan và gây suy gan cấp
Các chế phẩm giảm đau chứa paracetamol có thể gây nhiễm độc gan và tổn thương gan nghiêm trọng nếu dùng quá liều hoặc sai cách. Triệu chứng hủy hoại tế bào gan thường bắt đầu bằng cảm giác chán ăn, buồn nôn. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, tình trạng này có thể dẫn đến suy gan cấp tính và tử vong. Để bảo vệ lá gan, tuyệt đối không dùng quá liều lượng khuyến cáo và không tự ý kéo dài thời gian uống thuốc.
