Cảnh báo từ chuyên gia: Những sai lầm chữa sốt xuất huyết khiến bệnh trở nặng
Sốt xuất huyết (SXH) là bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm diễn biến phức tạp. Thời gian qua, Khoa Truyền nhiễm – Bệnh viện Bạch Mai đã tiếp nhận nhiều ca bệnh sốt xuất huyết nguy kịch, dẫn đến các biến chứng suy thận và tổn thương gan nặng nề. Theo các chuyên gia, nguyên nhân chủ yếu của tình trạng chuyển biến xấu này thường bắt nguồn từ những sai lầm nghiêm trọng trong quá trình tự điều trị tại nhà.
TS.BS Đỗ Duy Cường – Trưởng Khoa Truyền nhiễm, BV Bạch Mai cảnh báo về các sai lầm nguy hiểm.
1. Tự ý sử dụng thuốc hạ sốt dồn dập, quá liều
Do sốt xuất huyết thường gây sốt cao liên tục từ 39 – 40 độ C, người bệnh hoặc người nhà bệnh nhân (đặc biệt là trẻ nhỏ) thường tìm mọi cách để hạ sốt khẩn cấp. Tuy nhiên, đây là dạng sốt do virus, nhiệt độ cơ thể sẽ tăng nhanh trở lại sau khi thuốc hết tác dụng.
Việc sử dụng thuốc hạ sốt dồn dập, quá liều sẽ dẫn đến tổn thương gan nghiêm trọng, dù là qua đường uống hay đường nhét hậu môn. Người bệnh chỉ nên sử dụng thuốc hạ sốt theo đúng chỉ định của bác sĩ (cách từ 5-6 tiếng/lần, tối đa 4-5 lần/ngày), kết hợp mặc quần áo mỏng, nằm phòng thoáng mát và chườm ấm cơ thể.
2. Hạ sốt bằng thuốc Aspirin và Ibuprofen
Đây là một trong những sai lầm chữa sốt xuất huyết nguy hiểm nhất có thể đe dọa trực tiếp đến tính mạng. Aspirin và Ibuprofen có tác dụng phụ làm giảm khả năng đông máu, khiến tình trạng chảy máu trong cơ thể người bệnh trở nên trầm trọng hơn, nguy cơ dẫn đến xuất huyết dạ dày dữ dội.
Để hạ sốt an toàn, người bệnh chỉ được dùng các loại thuốc có thành phần Paracetamol đơn chất, với tổng liều không quá 60 mg/kg cân nặng trong vòng 24 giờ.
Nhiều bệnh nhân phải điều trị tích cực tại khoa Truyền nhiễm, BV Bạch Mai do tự điều trị sai cách.
3. Tự ý truyền dịch tại nhà
Tự ý truyền dịch, truyền đạm hoặc dung dịch cao phân tử tại nhà khi bị sốt xuất huyết là hành động cực kỳ nguy hại. Việc đưa một lượng dịch lớn vào cơ thể không đúng thời điểm có thể dẫn đến hiện tượng quá tải dịch tuần hoàn, gây phù nề, suy hô hấp nặng và đe dọa đến mạng sống.
Quy trình bù dịch phải tuân thủ nghiêm ngặt phác đồ điều trị y khoa. Ngay cả việc uống dung dịch bù nước giai đoạn đầu cũng cần tham khảo chỉ định của bác sĩ chuyên khoa.
4. Lạm dụng thuốc kháng sinh
Nhiều người có thói quen hễ sốt là uống kháng sinh. Tuy nhiên, sốt xuất huyết là do virus gây ra, vì vậy sử dụng kháng sinh hoàn toàn không đem lại hiệu quả điều trị. Bên cạnh đó, việc sử dụng các thuốc chứa corticoid cũng không được khuyến cáo tự ý sử dụng vì có thể làm suy yếu hệ miễn dịch tự nhiên của cơ thể.
Khuyến cáo y tế quan trọng từ các bác sĩ khoa Truyền nhiễm trước tình hình bệnh dịch diễn biến phức tạp.
5. Kiêng tắm, kiêng ăn quá mức
Nhiều người vẫn giữ quan niệm kiêng nước, kiêng gió và kiêng ăn một số loại thực phẩm khi bị bệnh. Tuy nhiên, chưa có bất kỳ cơ sở khoa học nào chứng minh việc này giúp khỏi bệnh nhanh hơn. Người bệnh cần vệ sinh cơ thể sạch sẽ, bổ sung đầy đủ chất dinh dưỡng bằng thức ăn mềm, lỏng, dễ tiêu, uống nhiều nước ấm hoặc oresol để bù dịch tốt hơn.
6. Nghĩ rằng đã mắc bệnh một lần sẽ không bị lại
Virus sốt xuất huyết có 4 tuýp huyết thanh khác nhau bao gồm DEN-1, DEN-2, DEN-3 và DEN-4. Khi đã mắc một tuýp, cơ thể chỉ có kháng thể miễn dịch suốt đời với tuýp đó, hoàn toàn có khả năng tái nhiễm các tuýp còn lại. Vì vậy, một người có thể mắc sốt xuất huyết đến 4 lần trong đời.
Lời khuyên từ bác sĩ để điều trị sốt xuất huyết an toàn
Người bệnh nghi ngờ mắc sốt xuất huyết cần được thực hiện xét nghiệm công thức máu và tiểu cầu hàng ngày để bác sĩ đánh giá tiến triển bệnh. Đặc biệt từ ngày thứ 4 và thứ 5 của bệnh, nếu xuất hiện các dấu hiệu như xuất huyết niêm mạc, tiểu cầu giảm mạnh hoặc tổn thương nội tạng, cần nhanh chóng nhập viện điều trị kịp thời để tránh những biến chứng đáng tiếc.
Dương Hải
