Thực trạng dịch sốt xuất huyết đang diễn biến hết sức phức tạp
Mặc dù tình hình sốt xuất huyết có vẻ im ắng trên các phương tiện truyền thông, nhưng thực tế dịch bệnh này vẫn đang cực kỳ “nóng” và có xu hướng đi ngang ở mức cao. Để có cái nhìn toàn diện và chính xác nhất, chúng tôi đã có cuộc trao đổi trực tiếp với TS.BS. Nguyễn Vũ Thượng – Phó Viện trưởng Viện Pasteur TP.HCM về vấn đề này.
TS.BS. Nguyễn Vũ Thượng – Phó Viện trưởng Viện Pasteur TP.HCM
Diễn tiến dịch sốt xuất huyết tại TP.HCM và các tỉnh phía Nam
Tính đến tuần thứ 38, khu vực phía Nam đã ghi nhận tới 55.550 ca mắc sốt xuất huyết Dengue (SXHD), tăng 31% so với cùng kỳ năm trước. Sự gia tăng ca mắc sốt xuất huyết diễn ra hầu hết ở các tỉnh thành phía Nam, đặc biệt tập trung tại các đô thị lớn, khu công nghiệp có tốc độ đô thị hóa nhanh và có sự biến động lớn về dân cư.
Một trong những nguyên nhân trực tiếp gây bùng phát dịch chính là mật độ muỗi và lăng quăng tăng cao. Theo khảo sát từ Viện Pasteur TP.HCM, số lượng vật chứa có lăng quăng trên địa bàn vẫn còn rất lớn và đa dạng, bao gồm:
- Các dụng cụ chứa nước sinh hoạt gia đình (lu, hồ, khạp, hầm nước) tại nhà dân và các chung cư cao tầng.
- Vật chứa nước trang trí hoặc tâm linh như bình hoa, chậu kiểng, chân chén, bát nhang ngoài trời.
- Rác thải, phế liệu đọng nước xung quanh vườn nhà, bãi đất trống, công trình xây dựng như vỏ xe hỏng, vỏ dừa, chai lọ, hộp xốp.
Trong mùa mưa hiện nay, bất kỳ vật dụng nào có khả năng đọng nước đều trở thành nơi sinh sản lý tưởng cho muỗi vằn, làm tăng nguy cơ bùng phát dịch sốt xuất huyết diện rộng.
Tại sao dịch sốt xuất huyết liên tục gia tăng và kéo dài?
Sự thay đổi của các yếu tố dịch tễ
Dịch sốt xuất huyết bùng phát mạnh mẽ khi có sự thay đổi bất lợi của một trong bốn yếu tố: tác nhân gây bệnh, véc-tơ truyền bệnh, quần thể cảm thụ và các biện pháp can thiệp. Sự chuyển đổi giữa các chủng virus Dengue lưu hành cùng lượng lớn người chưa có miễn dịch thích hợp là nguyên nhân trực tiếp làm tăng số ca nhiễm.
Bên cạnh đó, thời tiết nóng ẩm kèm mùa mưa đến sớm tạo điều kiện thuận lợi cho muỗi vằn sinh sản. Mỗi muỗi cái có thể đẻ từ 4 – 5 lần, mỗi lần từ 100 – 200 trứng. Đặc biệt, trứng muỗi vằn có sức đề kháng cao, có thể tồn tại qua cả mùa khô hạn để chờ mưa xuống và nở thành lăng quăng.
Tác động của đô thị hóa và di biến động dân cư
Quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh chóng, sự giao thương đi lại mạnh mẽ giữa các vùng miền vô tình mang nguồn bệnh đến các vùng đất mới, hoặc ngược lại, đưa những người chưa có miễn dịch vào vùng đang có dịch lưu hành.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cảnh báo, trong vòng 50 năm qua, số ca sốt xuất huyết trên toàn cầu đã tăng vọt gấp 30 lần, ảnh hưởng tới hơn 128 quốc gia với khoảng 3,9 tỷ người nằm trong vùng nguy cơ. Việt Nam cũng nằm trong vòng xoáy chung của xu hướng dịch tễ toàn cầu này.
<p style=
