Chứng đau khắp mình là trạng thái toàn bộ cơ thể, đặc biệt là các vùng lưng, gối, tay, chân… luôn trong cảm giác ê ẩm, đau nhức khó chịu. Tình trạng này rất phổ biến ở người cao tuổi và phụ nữ sau sinh. Theo Đông y, bệnh được chia làm 4 thể lâm sàng khác nhau, mỗi thể sẽ có những bài thuốc điều trị chuyên biệt mang lại hiệu quả cao.
1. Thể phong thấp nhập cốt tủy
Người bệnh có biểu hiện đau nhức toàn thân từ vùng lưng, thắt lưng lan xuống đầu gối và hai ống chân. Cơn đau dữ dội khiến người bệnh không thể tự ngồi dậy, phải nằm yên một chỗ và liên tục cần được đấm bóp để giảm bớt sự khó chịu. Cơn đau có xu hướng di chuyển từ khớp này sang khớp khác và thấu sâu tận trong xương.
Nguyên nhân là do phong thấp xâm nhập sâu vào phần cốt tủy (thuộc Thận). Do Thận chỉ có thể bổ mà không thể tả, việc trừ phong thấp trực tiếp ở Thận có thể gây tổn thương tạng này. Vì vậy, nguyên lý điều trị là thông qua Vị và Đại trường để gián tiếp bài trừ phong thấp.
Bài thuốc “Tịch khử thang”: Hoàng kỳ 16g, bạch truật 12g, phục linh 10g, nhân sâm 8g, cam cúc hoa 8g, chích thảo 4g, khương hoạt 8g, phòng phong 10g.
2. Thể hỏa uất ở thượng tiêu
Ở thể bệnh này, người bệnh bị đau nhức dữ dội phần nửa trên cơ thể, riêng từ thắt lưng trở xuống lại không có cảm giác đau. Nguyên nhân do hỏa uất kết ở vùng thượng tiêu và trung tiêu không giải tỏa được, làm cản trở lưu thông khí của tạng Can, Đởm, từ đó ảnh hưởng xấu đến Tỳ, Vị. Khí huyết hao tổn, kinh lạc không được nuôi dưỡng đầy đủ dẫn đến đau nhức.
Bài thuốc “Tiêu dao tán gia vị”: Sài hồ 12g, bạch thược 12g, đương quy 12g, cam thảo 4g, chi tử 12g, trần bì 8g, phục linh 12g, bạch truật 8g, khương hoạt 8g.
Phân tích bài thuốc: Tiêu dao tán giúp giải uất Can Đởm rất tốt. Chi tử thanh uất hỏa. Sự kết hợp thêm đương quy và bạch thược giúp bổ huyết, bình can, điều hòa khí huyết lưu thông thông suốt. Vị thuốc khương hoạt giúp sơ thông kinh lạc, nhanh chóng loại bỏ cảm giác đau nhức.
3. Thể khí huyết khuy tổn, ngưng trệ không thông
Đặc trưng của thể này là đau nhức khắp cơ thể kèm theo mệt mỏi rã rời, nhưng tính chất đau không liên tục mà có lúc đau, lúc giảm. Khi khí huyết suy hư, sự lưu hành máu ở các khớp xương, cơ bắp bị ảnh hưởng. Lúc huyết tụ thì đau nhẹ, lúc huyết trệ nhiều thì đau nặng hơn. Phương pháp điều trị chủ yếu là đại bổ khí huyết kết hợp ôn thông kinh lạc.
Bài thuốc “Vong thống thang”: Đương quy 12g, hoàng kỳ 16g, nhục quế 8g, thiên hoa phấn 12g, tần giao 8g, huyền hồ sách 6g.
Phân tích bài thuốc: Đây là bài thuốc biến phương từ Bổ huyết thang, vừa có tác dụng bổ khí huyết vừa hóa khí. Thiên hoa phấn giúp tiêu đàm trừ thấp, tần giao tán phong hành khí giúp chấm dứt cơn đau hiệu quả.
4. Thể đàm thấp kết tụ
Người bệnh xuất hiện các khối đau nhức rải rác khắp cơ thể do đàm thấp tích tụ ở kinh lạc và da thịt. Do việc tiêu đàm trực tiếp ở kinh lạc rất khó khăn, Đông y sử dụng phương pháp điều trị thông qua đường tỳ vị để gián tiếp làm tiêu các khối kết tụ này.
Bài thuốc “Tiêu khối chỉ thống đơn”: Nhân sâm 8g, hoàng kỳ 20g, phòng phong 8g, bán hạ 12g, khương hoạt 8g, bạch truật 12g, quế chi 4g, phục linh 16g, ý dĩ nhân 20g.
Phân tích bài thuốc: Khối kết tụ hình thành là do chính khí cơ thể suy hư. Bài thuốc sử dụng nhân sâm, hoàng kỳ, bạch truật để bổ khí, khi khí vượng thì đàm tự suy. Kết hợp khương hoạt, phòng phong và quế chi để khu phong trục tà, tiêu trừ đàm uất, dứt cơn đau.
Hướng dẫn sử dụng và một số lưu ý
Đối với cả 4 bài thuốc trên, người bệnh sắc uống mỗi ngày 1 thang, chia làm 3 lần uống trong ngày. Nên uống sau bữa ăn khoảng 30 phút để thuốc hấp thu tốt nhất. Mỗi liệu trình điều trị kéo dài trong vòng 7 ngày.
Originally posted 2011-01-13 12:48:12.
