Đau nhức hai chân là một triệu chứng vô cùng phổ biến nhưng thường bị xem nhẹ hoặc chẩn đoán nhầm sang các bệnh lý cơ xương khớp thông thường. Sự chủ quan này cực kỳ nguy hiểm, đặc biệt khi nguyên nhân thực sự là do tình trạng đau chân do tắc mạch – một bệnh lý mạch máu có thể cướp đi đôi chân của bạn nếu không được phát hiện kịp thời.
Theo thống kê tại các phòng khám chuyên khoa xương khớp và mạch máu, có tới hơn một nửa số bệnh nhân đến khám gặp các vấn đề ở vùng chân. Trong đó, đau cách hồi là triệu chứng điển hình của bệnh lý mạch máu nhưng lại thường xuyên bị bỏ sót. Điều này khiến người bệnh đánh mất ‘khoảng thời gian vàng’ để điều trị sớm, dẫn đến những hậu quả vô cùng đáng tiếc.
Hầu hết bệnh nhân chỉ tìm đến bác sĩ khi bệnh đã tiến triển sang giai đoạn rất nặng với các dấu hiệu như: đau chân dữ dội ngay cả khi nghỉ ngơi, teo cơ nặng, chân tím tái hoặc đã xuất hiện các vết hoại tử… Lúc này, hiệu quả điều trị giảm mạnh và tỷ lệ phải cắt cụt chi là rất cao. Đây là một thực trạng đáng báo động đang diễn ra tại nước ta.
Hoại thư toàn bộ bàn chân do bệnh nhân đến khám và điều trị ở giai đoạn quá muộn.
Chủ Động Phòng Ngừa Biến Chứng NặngNhững đối tượng nguy cơ cao bao gồm: người trên 50 tuổi, bệnh nhân đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, người hút thuốc lá, xơ vữa động mạch hoặc bệnh mạch vành… Nếu gặp tình trạng đau chân do tắc mạch với biểu hiện đau cách hồi và không thuyên giảm khi dùng thuốc giảm đau thông thường, cần đi khám ngay tại các chuyên khoa mạch máu. Việc phát hiện sớm giúp tăng khả năng bảo tồn chi và tránh biến chứng hoại tử nguy hiểm. |
Nhận Biết Cơn Đau Cách Hồi Điển Hình
Đau cách hồi là thuật ngữ y khoa dùng để mô tả cảm giác co rút, thắt chặt và đau nhức dữ dội ở vùng cẳng chân, xảy ra sau khi người bệnh đi bộ được một quãng đường nhất định. Cơn đau chỉ thuyên giảm khi người bệnh dừng lại ngồi nghỉ hoặc thõng chân xuống. Tuy nhiên, khi tiếp tục đi lại đúng quãng đường đó, cơn đau sẽ xuất hiện trở lại với tính chất tương tự.
Cơn đau cách hồi khiến người bệnh không thể đi lại liên tục mà phải di chuyển khập khiễng, vừa đi vừa nghỉ. Nếu vận động mạnh, chạy nhanh, đi lên dốc hoặc lội nước, cơn đau sẽ xuất hiện sớm hơn. Ở một số trường hợp, cơn đau có thể lan lên vùng đùi, mông và kèm theo tình trạng rối loạn cương dương (hội chứng Leriche).
Đây chính là dấu hiệu cảnh báo rõ ràng của bệnh hẹp tắc động mạch chân. Khi bệnh chuyển biến nặng, quãng đường đi bộ được sẽ ngắn dần và cuối cùng là đau nhức liên tục ngay cả khi nghỉ ngơi.
Hút thuốc lá là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây viêm tắc động mạch chân.
Phân Biệt Đau Chân Do Tắc Mạch Với Các Bệnh Lý Khác
Để tránh nhầm lẫn trong chẩn đoán, người bệnh cần phân biệt đau cách hồi do mạch máu với các nguyên nhân khác:
1. Đau chân do tắc mạch (Mạch máu): Ngoài cơn đau cách hồi, chân bệnh thường lạnh hơn bên lành, mạch yếu hoặc mất mạch, teo cơ, rụng lông, móng xơ xác và chân tái nhợt khi giơ cao. Bệnh nhân hoàn toàn không đáp ứng với các loại thuốc giảm đau thông thường.
2. Đau do nguyên nhân thần kinh: Cơn đau xuất hiện ngay từ những bước đi đầu tiên thay vì đi một quãng đường mới đau. Người bệnh đi khập khiễng liên tục suốt quãng đường. Khi dây thần kinh bị chèn ép kéo dài sẽ gây tê rần, cảm giác kiến bò hoặc giảm cảm giác chân, nhưng chân vẫn ấm, hồng hào và bắt được mạch rõ ràng.
3. Đau do bệnh cơ xương khớp: Cơn đau xuất hiện ngay khi bắt đầu chuyển động, thay đổi tư thế. Quãng đường đi được không cố định mà thay đổi theo mức độ đau. Đau thường kèm theo sưng, nóng, đỏ tại các khớp và đáp ứng tốt với các thuốc kháng viêm, giảm đau xương khớp sau một thời gian điều trị.
4. Đau do suy tĩnh mạch mãn tính: Bệnh ít khi gây đau buốt mà chủ yếu là cảm giác nặng nề, ê ẩm, căng tức chân về chiều tối sau một ngày đứng lâu. Các triệu chứng sẽ giảm đi khi nằm gác chân cao (trái ngược hoàn toàn với bệnh tắc động mạch – vốn sẽ đau hơn khi gác cao chân). Suy tĩnh mạch thường kèm theo phù chân quanh mắt cá, chuột rút về đêm và giãn tĩnh mạch nông dưới da.
(*) Theo thông tin từ Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM
Originally posted 2010-12-14 07:22:22.
