Vì sao nỗi sợ toán học có thể gây ra cảm giác đau đầu thực sự?
Nhiều người trong chúng ta thường cảm thấy căng thẳng, thậm chí là đau đầu mỗi khi phải đối mặt với các con số hay các phép tính phức tạp. Nghiên cứu khoa học mới đây đã chứng minh rằng, đối với những người có tâm lý sợ toán, chỉ cần suy nghĩ về việc phải giải toán cũng đủ để kích hoạt các vùng não liên quan đến cảm giác đau đớn vật lý.
Thử nghiệm thực tế từ các nhà tâm lý học
Để tìm hiểu sâu hơn về hiện tượng thú vị này, Giáo sư Sian Beilock và Tiến sĩ Ian Lyons – hai chuyên gia tâm lý học hàng đầu tại Đại học Chicago (Mỹ) – đã tiến hành một cuộc thử nghiệm thực tế. Họ đã lựa chọn 28 người trưởng thành tham gia nghiên cứu, trong đó chia làm hai nhóm: 14 người có hội chứng sợ toán và 14 người hoàn toàn bình thường.
Các tình nguyện viên được yêu cầu thực hiện nhiệm vụ kiểm tra tính chính xác của các phép toán hiển thị trên màn hình máy tính (ví dụ: (12 x 4) – 19 = 29), xen kẽ với các câu đố đảo chữ. Trước mỗi thử nghiệm, máy tính sẽ phát ra tín hiệu cảnh báo: hình tròn màu vàng báo hiệu một phép toán sắp xuất hiện, và hình vuông màu xanh báo hiệu một câu đố chữ sắp tới. Trong suốt quá trình này, hoạt động não bộ của họ được theo dõi sát sao bằng máy chụp cộng hưởng từ (fMRI).
Nhiều học sinh có thể đạt được những thành tựu khoa học to lớn nếu vượt qua nỗi sợ hãi đối với môn toán. Ảnh minh họa
Nỗi sợ hãi mới là tác nhân gây đau, không phải toán học
Kết quả chụp cộng hưởng từ cho thấy một hiện tượng vô cùng bất ngờ. Khi vòng tròn màu vàng (cảnh báo phép toán sắp xuất hiện) hiện lên, vùng posterior insula (vùng não chịu trách nhiệm xử lý cảm giác đau đớn thể xác) của những người sợ toán lập tức hoạt động rất mạnh mẽ. Tuy nhiên, khi họ thực sự bắt tay vào giải các phép tính, hoạt động ở vùng não này lại giảm dần và trở về trạng thái bình thường.
Tiến sĩ Ian Lyons nhận định: “Điều này chứng tỏ chính cảm giác lo lắng, sợ hãi trước khi làm toán mới là thủ phạm thực sự kích hoạt cơn đau, chứ không phải bản thân các con số hay phép tính.”
Giải pháp giải phóng tâm lý để học toán hiệu quả hơn
Nghiên cứu này mở ra một góc nhìn mới giúp các nhà giáo dục và chuyên gia tâm lý hiểu rõ hơn lý do vì sao nhiều học sinh luôn tìm cách né tránh môn toán hay các công việc liên quan đến tính toán. Nỗi sợ hãi vô hình này đã vô tình cản trở tiềm năng học tập và phát triển của rất nhiều người.
Giáo sư Sian Beilock chia sẻ thêm rằng, bản năng trốn tránh này xuất phát từ phản ứng tự vệ của cơ thể trước cảm giác đau đớn giả lập do não bộ tạo ra. Việc nhận diện và tìm cách giải tỏa tâm lý lo âu trước khi bắt đầu học sẽ là chìa khóa vàng giúp học sinh vượt qua rào cản, tự tin chinh phục môn toán và mở ra nhiều cơ hội phát triển sự nghiệp trong tương lai.
