Sự phát triển vượt bậc của khoa học y học hiện đại đã mang lại nhiều cơ hội chữa bệnh chất lượng cao. Tuy nhiên, rào cản chi phí lớn khiến người dân tại các quốc gia nghèo khó tiếp cận với các công nghệ đắt đỏ này. Thấu hiểu thực tế đó, các nhà khoa học đã nỗ lực nghiên cứu và cho ra đời những thiết bị y tế giá rẻ, thực tế nhưng vẫn đáp ứng tốt nhu cầu khám chữa bệnh cơ bản. Dưới đây là 6 thiết bị y tế sáng tạo và tiêu biểu nhất dành cho các nước đang phát triển.
1. Thiết bị điều trị vàng da sơ sinh D-Rev
Theo báo cáo từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm bệnh vàng da ảnh hưởng tới hơn 13 triệu trẻ sơ sinh trên toàn cầu, trong đó có tới 9 triệu ca thuộc về các quốc gia đang phát triển. Phương pháp điều trị hiệu quả và đơn giản nhất là áp dụng liệu pháp quang trị (Phototherapy) bằng ánh sáng xanh để bẻ gãy liên kết bilirubin, giúp cơ thể trẻ dễ dàng đào thải ra ngoài. Tại các bệnh viện hiện đại, máy chiếu ánh sáng xanh có giá lên tới hơn 3.000 USD và tiêu thụ lượng điện năng rất lớn. Trong khi đó, thiết bị D-Rev có giá chỉ khoảng 350 USD, sử dụng hệ thống đèn LED tiết kiệm điện năng với tuổi thọ cực cao từ 30.000 đến 50.000 giờ (gấp 10 lần bóng đèn CFL truyền thống). Với tính cơ động và hiệu quả cao, D-Rev hiện đang được đưa vào sử dụng rộng rãi tại Ấn Độ.
2. Khớp gối nhân tạo giá siêu rẻ JaipurKnee
Để thực hiện một ca thay khớp gối bằng công nghệ cao hiện nay, bệnh nhân phải chi trả khoản kinh phí khổng lồ, ít nhất là 100.000 USD (tương đương hơn 2,2 tỷ đồng). Nhằm mang đến cơ hội vận động cho người nghèo, một sinh viên xuất sắc tại Đại học Stanford đã phát minh ra loại khớp gối nhân tạo mang tên JaipurKnee với mức giá chỉ vỏn vẹn 20 USD. Sản phẩm này có cấu trúc vô cùng tối giản gồm 5 miếng nhựa và 4 chiếc vít, cho phép sản xuất hàng loạt dễ dàng. Dù giá thành rẻ, JaipurKnee vẫn sở hữu độ bền cao, hoạt động tốt ngay cả trong điều kiện môi trường bùn đất lầy lội. Hiện tại, đã có hơn 1.300 người bệnh tại Ấn Độ được hỗ trợ vận động nhờ thiết bị đặc biệt này.
Khớp gối nhân tạo JaipurKnee hỗ trợ đắc lực cho người nghèo
3. Xe lăn đòn bẩy Leveraged Wheelchair vượt mọi địa hình
Thay vì sử dụng những chiếc xe lăn đắt đỏ có giá từ 2.000 đến 5.000 USD vốn không phù hợp với hạ tầng giao thông kém phát triển, các kỹ sư tại phòng thí nghiệm Mobility Lab thuộc Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) đã thiết kế nên mẫu xe lăn đòn bẩy Leveraged Wheelchair. Với mức giá chỉ khoảng 200 USD, chiếc xe này hoạt động dựa trên nguyên lý đòn bẩy điều khiển bằng tay nâng hạ hai bên, giúp người sử dụng dễ dàng thay đổi tốc độ và vượt qua các con đường đất dốc, gồ ghề. Thiết bị này đã được thử nghiệm thực tế tại Kenya, Uganda, Tanzania và đem lại những phản hồi vô cùng tích cực cho người khuyết tật nghèo.
4. Giải pháp kiểm tra thuốc thật – giả qua tin nhắn SMS
Vấn nạn dược phẩm giả, kém chất lượng tại các nước nghèo đang diễn biến hết sức phức tạp. Để bảo vệ người tiêu dùng, các hãng dược thường dùng công nghệ tem 3D hoặc mã RFID, nhưng chi phí của chúng quá đắt đỏ để áp dụng đại trà. Công ty Pedigree (Mỹ) đã đưa ra giải pháp đột phá, cho phép người dân xác thực thuốc thật hay giả chỉ bằng một tin nhắn SMS miễn phí. Bằng sự kết hợp giữa mã số 10 chữ số in trên bao bì thuốc, điện thoại di động và công nghệ điện toán đám mây, hệ thống sẽ lập tức gửi tin nhắn phản hồi kết quả kiểm tra. Hiện tại, giải pháp này đang được hợp tác phát triển tại châu Phi nhằm đẩy lùi nạn thuốc trị sốt rét và đau dạ dày giả.
5. Thiết bị tiệt khuẩn dụng cụ y tế bằng năng lượng mặt trời Solarclave
Tại các trạm y tế vùng sâu vùng xa chưa có mạng lưới điện ổn định, việc tiệt trùng dụng cụ y tế luôn là một bài toán khó. Nhóm nghiên cứu từ Đại học Rice (Mỹ) đã giải quyết vấn đề này bằng thiết bị tiệt khuẩn Solarclave hoạt động hoàn toàn bằng năng lượng mặt trời. Thiết bị được chế tạo từ kim loại tái chế kết hợp với các hạt nano carbon hấp thụ nhiệt siêu tốc. Ánh nắng mặt trời hội tụ qua gương chảo sẽ đun nóng dung dịch, hóa hơi nước cực nhanh để tiêu diệt các loại vi khuẩn cứng đầu như Geobacillus stearothermophilus mà không cần nguồn điện truyền thống. Thiết bị này đã được FDA kiểm chứng đạt tiêu chuẩn an toàn y tế.
6. Máy sản xuất băng vệ sinh từ cây chuối Komera
Đối với phụ nữ tại các quốc gia nghèo, việc trang bị băng vệ sinh trong chu kỳ kinh nguyệt là một gánh nặng tài chính lớn, dẫn đến nguy cơ cao mắc các bệnh viêm nhiễm nguy hiểm. Nhận thấy điều này, kỹ sư Katie Smyth từ Viện MIT đã sáng chế ra chiếc máy Komera trị giá khoảng 1.000 USD, có khả năng tận dụng xơ từ thân và quả chuối để sản xuất ra các tấm băng vệ sinh giá rẻ, vô trùng và thân thiện với môi trường. Những thiết bị Komera đầu tiên đang chạy thử nghiệm rất thành công tại Rwanda, mang đến giải pháp chăm sóc sức khỏe thiết thực và hợp túi tiền cho phụ nữ địa phương.
